Katalog egzekucji i strat wojennych 1939-1945 według meldunków Delegatury Rządu RP na Kraj


Archiwum Akt Nowych zamieściło w internecie katalog dokumentów dot. strat i zbrodni wojennych popełnionych w Polsce w latach 1939-45 – poinformował dziś Mariusz Olczak z AAN podczas posiedzenia zespołu ds. reparacji. W sumie digitalizacji zostało poddanych ponad 60 tys. dokumentów.

W poniższej galerii znajdują się skany przykładowych fiszek dotyczących m.in. sprawy plut. Józefa Fijałkowskiego, ps. Halniak-Odwet, jak również pacyfikacji Lipnika, Wiśniowej i Smykani:


„Katalog egzekucji i strat wojennych 1939-1945 według meldunków Delegatury Rządu RP na Kraj” został umieszczony w internecie dzisiaj przed południem na podstronie Archiwum Akt Nowych.
Jak przekazał podczas posiedzenia parlamentarnego zespołu ds. reparacji zastępca dyrektora ds. informacji naukowej, udostępniania i archiwów społecznych w AAN Mariusz Olczak, można w nim znaleźć ułożoną alfabetycznie listę „ponad 1600” miejscowości. Do każdej z nich zostały przypisane skany meldunków AK odnoszących się do wydarzeń, do których doszło na danym obszarze w czasie II wojny światowej. Najczęściej – jak wskazał Olczak – jest to zapis zbrodni dokonanych przez Niemców na miejscowej ludności lub dokumentacja poniesionych strat materialnych.
– Jest to katalog pomyślany przede wszystkim dla Polaków. Każdy kto w okresie II wojny światowej miał w rodzinie osoby, które poniosły śmierć lub mieszkał w miejscowościach, które zostały w jakiś sposób dotknięte śladami wojny, może w tym katalogu w bardzo prosty i czytelny sposób poszukiwać informacji [na ten temat] – powiedział Olczak.
Podkreślił, że skan każdego meldunku można pobrać, wydrukować lub – posługując się widoczną na nim sygnaturą – zgłosić się do Archiwum Akt Nowych i otrzymać do niego osobisty dostęp.Olczak zastrzegł jednocześnie, że wydarzenia opisane w meldunkach dotyczą tylko tych zbrodni o których wiedziały struktury Polskiego Państwa Podziemnego. Faktycznie – jak wskazał – mogło być ich na danym obszarze więcej.
Kierownik oddziału informacji naukowej i udostępniania zasobu w AAN Dorota Gębicka mówiła, że digitalizacji zostało poddanych ok. 60 tys. stron. – W sumie wyszło nam 65 tys. 130 skanów – dodała.
Z kolei przewodniczący parlamentarnego zespołu ds. reparacji Arkadiusz Mularczyk zaznaczył podczas wtorkowego posiedzeniu, że stworzenie katalogu to „pierwszy wymierny efekt” współpracy zespołu z Archiwum Akt Nowych. Wskazywał, że szerokie udostępnienie w internecie meldunków Delegatury Rządu RP na Kraj przyczyni się m.in. do wzrostu świadomości Polaków nt. zbrodni popełnianych przez Niemców.
Mularczyk oświadczył ponadto, że „istnieje determinacja”, aby dalej, we współpracy z AAN, badać i prezentować problematykę strat wojennych poniesionych przez Polskę w latach 1939-45. Zapewnił też, że zostaną podjęte działania „ażeby Archiwum Akt Nowych zabezpieczyć w odpowiednią bazę finansową, która służyłaby dalszemu pogłębianemu tej problematyki i rozbudowywaniu katalogu”.
Dodał, że pełen raport zespołu ds. reparacji o stratach wojennych Polski „będzie zaprezentowany w przeciągu najbliższych kilku miesięcy”.
Katalog uruchomiony we wtorek przez AAN można znaleźć pod adresem;

www.aan.gov.pl/delegaturaRP/